“Een rijk boek over een moeilijk thema,” zo vat Lieve Vandeneede van Bibliotheek Mechelen haar favoriet van de Boon-longlist samen. ‘Kimia, in het hart van Congo’ van Sandrine Ekofo, Benjamin Goyvaerts, Paul de Moor en Shamisa Debroey doet niet alleen de koloniale geschiedenis van België en Congo uit de doeken, maar verbergt ook een bijzondere link met Mechelen – zo blijkt.

Wat spreekt je aan in dit boek?

‘Geluk heeft een kort lontje. Een vlam en het slaat om in ongeluk’, en dat is ook wat er gebeurt met het leven van Kimia, een zesjarig meisje in Congo dat zich klaarmaakt voor een groot feest in het dorp om de komst van een nieuwe leider te vieren. Kimia is onbezorgd, speels en droomt ervan om, net zoals de apen, aan lianen tussen de bomen te vliegen. Met de komst van de ‘witte spoken’ en de kogels die uit de ogen van de witte gezichten komen, verandert haar leven abrupt: van zorgeloos naar een leven gehoorzamend aan de ‘chicotte’, een leven tijdens de kolonisatie.

‘Kimia, in het hart van Congo’ is een van de weinige kinderboeken over de koloniale geschiedenis van België en Congo, vandaar ook de keuze voor dit boek. We volgen Kimia van 6 tot 81 jaar. Elke nieuwe mijlpaal in het leven van Kimia staat voor een nieuwe periode in de geschiedenis van de kolonisatie. Telkens volgt daarbij een korte historische duiding. Dat maakt van het boek drie in één: een mooie combinatie van een verhaal, een informatief luik en, dankzij de sterke illustraties van Shamisa Debroey, ook een visueel pareltje.

Het verhaal schuwt de realiteit niet. De ontmenselijking, het belang van grondstoffen, de rol van Leopold II, het lot van Lumumba, de dekolonisatie, de situatie in Congo nu … ‘Kimia’ is een rijk boek over een moeilijk thema, een geschenk voor al wie aan een kind of jongere over de kolonisatie van Congo wil vertellen. Want daarvoor is het jeugdboek het meest geschikt: om samen te lezen, samen met een ouder of leerkracht.

En natuurlijk is ‘Kimia’ ook een van onze favorieten omdat auteur Benjamin Goyvaerts vaak over de vloer komt in de Mechelse bib en we fier zijn op illustrator Shamisa Debroey, die opgroeide in Mechelen.

Hoe zetten jullie de Boon in de kijker in de bibliotheek?

In de bib zelf zorgen we ervoor dat de titels op de longlist en de shortlist een prominente plek krijgen. Extra veel exemplaren om zoveel mogelijk lezers te verleiden om te participeren, te laten lezen en stemmen op hun favoriete boek.

Omdat Mechelen gaststad is voor de prijsuitreiking, breken we ook uit de muren van de bibliotheek. Samen met Mechelse partners organiseren we tal van activiteiten rond de Boon. Zo vertaalden studenten fotografie van Crescendo CVO, het centrum voor volwassenenonderwijs, de openingszinnen van de boeken van de Boon naar beeld. Hun foto’s hangen tot eind maart in onze bib.

Binnenkort volgt nog een expo met verhalen en illustraties van de leerlingen van het conservatorium van Mechelen, die zich de voorbije weken door de boeken van de Boon hebben laten inspireren. Uniek zijn de open leesclubs rond de boeken van de Boon die we organiseren op uitzonderlijke plaatsen in de stad, zoals de oude raadszaal in het stadhuis of het voetbalstadion van KV Mechelen.

Vanuit de bibliotheek vertrekt een literaire wandeling, er staan auteurslezingen gepland … De literatuurprijs zorgt ervoor dat het Mechels leesnetwerk, het netwerk om van Mechelen een echte leesstad te maken, al meteen een concrete invulling krijgt. Met heel veel partners maken we er een echt leesfeest van, dat we vieren in de hele stad.

Wat is volgens jou de meerwaarde van een prijs als de Boon voor lezers en voor de sector?

De Boon zet literatuur en lezen volop in de kijker, wat een troef is voor de hele sector. Meer concreet zorgen de selecties voor een wegwijzer bij de talrijke nieuwe publicaties. Als lezer kan het je blik verbreden: je leest een boek dat je misschien in eerste instantie niet zou hebben uitgekozen. De Boon heeft ook een sociaal aspect: je leest samen en samen ga je op zoek naar de publiekslieveling. Is je stad de gaststad van de prijsuitreiking, dan word je als lezer alvast getrakteerd op een mooi aanbod aan Boon-activiteiten.

Merk je dat de Boon invloed heeft op het lees- en leengedrag of de interesse van jullie bibliotheekbezoekers?

Publicaties die aandacht krijgen in de media worden altijd meer uitgeleend. In die zin zijn ook de boeken van de Boon extra populair. Maar het is nog iets te vroeg om de invloed van de Boon op het lees- en leengedrag te kunnen beoordelen.

Van Crescendo CVO kregen we wél al mooie feedback: de boeken van de Boon gaan druk rond in de klas en de leerlingen vertellen elkaar met overtuiging waarom je dat boek gelezen moet hebben. Ook mensen die anders nauwelijks lezen. Het mooiste bewijs dat de Boon een boon voor lezen kan planten!

‘Kimia, in het hart van Congo’