Hoe zorgt ‘Rouwdouwers’ voor avontuur buiten de klas?

Leerkracht Eva Sieben van het Lemmensinstituut in Leuven werkt met vijfdejaars van de opleiding Woord rond ‘Rouwdouwers’ van Falun Ellie Koos. Door samen te lezen, diverse opdrachten te maken en het boek letterlijk mee naar buiten te nemen tijdens een wandeling, ervoeren de leerlingen hoe een verhaal een gedeelde belevenis wordt. Met ruimte voor avontuur, toeval en verrassing.

Off the beaten track

Leerkracht Eva Sieben is ontzettend enthousiast over 'Rouwdouwers'. “Het is echt een pareltje en zo’n zeldzaam verhaal waarbij het einde geen teleurstelling is, maar net een voltreffer. Omdat er in het boek wel wat vreemde dingen gebeuren, wilde ik ook een avontuurlijke activiteit buiten het klaslokaal aan het boek koppelen. Daarom neem ik de leerlingen mee voor een wandeling met kampvuur in Herent.”

De tocht passeerde langs de hippiecommune De Bereklauw, waar de klas halthield voor een korte opdracht gelinkt aan het verhaal. In ‘Rouwdouwers’ vormen de personages op een bepaald moment een ketting van mensenhanden om een kindje te redden. Dat inspireerde twee leerlingen tot het spel ‘in de knoop’. Eén leerling zonderde zich af, de anderen vormden samen een menselijke knoop die weer ontward moest worden.

Vlak na de commune verliet Eva het begane pad en trok de groep dwars over akkers en weilanden. Onderweg verzamelden de leerlingen stokken en sneden er punten aan, om later worsten op te prikken en te roosteren. Sommige leerlingen maakten zo voor het eerst kennis met jeugdbewegingsactiviteiten. En dat was nog maar het begin.

Improviseren kun je leren

Aan de openbare vuurplaats bleek de plek afgesloten voor grazende schapen. Na een telefoontje met de gemeente mocht de klas toch verder, maar al snel bleek een deel van het klaargelegde hout verdwenen. Dankzij een snelle interventie van de man van Eva werd het hout teruggehaald, net op het moment dat een boze schaapherder kwam aangereden. Nadat de gemoederen wat bedaard waren, was hij toch bereid om de draad te verzetten, zodat het de vuurplaats vrij was. Intussen was het vuur klaar voor de (vegetarische) worstjes. Terwijl die lagen te roosteren, kon Eva eindelijk de bijbehorende passage uit ‘Rouwdouwers’ voorlezen. De onverwachte gebeurtenissen brachten de leerlingen niet van hun stuk. Integendeel, ze vonden alles perfect passen bij het boek en genoten volop van hun hotdog in de gezonde buitenlucht.

Creatieve en verdiepende opdrachten

Het traject van Eva rond ‘Rouwdouwers’ bestaat uit meer dan deze wandeling. In de klas werd regelmatig samen gelezen, soms met koekjes en drankjes erbij. Eva werkte met korte vragenlijsten via SmartSchool om het lezen te stimuleren en ook stillere leerlingen op gang te helpen.
De klas luisterde naar een podcast waarin Falun Ellie Koos over het boek sprak, ze maakten een playlist met muziek die ze bij het verhaal vonden passen en bereidden een online lezing met de auteur voor die enkele dagen na de wandeling nog zou plaatsvinden.
Eva: “Ik merkte dat het samen lezen en regelmatig in de klas met het boek bezig zijn goed werkten. Ook de toegankelijkheid speelde mee: doordat elke leerling een eigen exemplaar van het boek ontving, moest niemand op zoek in de boekhandel of bibliotheek.”
In de weken die volgden, stonden er nog meer creatieve opdrachten op de planning: de leerlingen moeten bijvoorbeeld een fragment herschrijven vanuit een ander personage of een fictief kunstwerk beschrijven zoals in het boek geregeld gebeurt.

Meer boeken van de longlist

De leerlingen spraken vlot en met overtuiging over hun leeservaring, die overwegend positief is. Opvallend was dat sommige leerlingen uit eigen beweging ook andere boeken van de longlist lazen, omdat ze die zelf interessanter vonden.

• “Het is echt een heel mooi boek, ik zou het zeker aanraden om te lezen.”

• “Ik lees zelf heel veel klassiekers, bijvoorbeeld van Kafka of Dostojevski, maar de boeken voor school vind ik meestal niet zo boeiend. ‘Rouwdouwers’ vond ik wel verrassend goed. Het verhaal is heel beeldend geschreven.”

• “Ik lees niet zo graag, maar dit boek was heel filmisch, dus het was wel oké.”

• “Zelf had ik liever ‘Als de dieren’ gelezen, maar ‘Rouwdouwers’ past wel beter bij onze klas. Ik heb beide boeken heel graag gelezen.”

Les voor leesbevordering: de meerwaarde van literatuur buiten het boek

Door ‘Rouwdouwers’ te koppelen aan speelse opdrachten binnen en buiten het klaslokaal wordt lezen een ervaring die verder reikt dan de pagina’s. Het verhaal krijgt een fysieke en sociale dimensie, waardoor leerlingen betrokken blijven en zich makkelijker tot het boek verhouden.